Pennu’r lefelau rhent

Nid oes unrhyw reolau ynghylch pennu lefel y rhent ar gyfer eich eiddo. Serch hynny, dylech gadw mewn cof lefelau’r rhent yn yr ardal i sicrhau nad yw’ch rhent chi tu hwnt i gyrraedd y farchnad. Gall hefyd fod yn werth ystyried cyfraddau’r lwfans tai lleol (y budd-dal tai). Gallai’r cyfraddau hynny bennu’r hyn sy’n fforddiadwy i denantiaid. I gael mwy o wybodaeth ymweld â'r tudalen 'Ceredigion Housing Options'.

Dylai’r landlordiaid a’r tenantiaid gytuno ar swm y rhent, y trefniadau talu a’r amserlen dalu. Dylent hefyd benderfynu pa bryd y bydd y rhent yn cael ei adolygu. Dylid cynnwys y wybodaeth hon yn y cytundeb tenantiaeth.

Os bydd y denantiaeth yn para am gyfnod penodol o chwe mis neu ragor, dylai’r cytundeb naill ai ddweud:

  • bod y rhent yn sefydlog drwy gydol y cyfnod hwnnw
  • fod y rhent yn cael ei adolygu bob hyn a hyn – a chynnwys gwybodaeth am sut y caiff ei adolygu

Dim ond os bydd y tenant yn cytuno y gall landlordiaid gynyddu rhent tenantiaeth cyfnod penodol. Os na fydd y tenant yn cytuno, dim ond pan ddaw’r cyfnod penodol i ben y bydd modd cynyddu’r rhent.

Os yw’r denantiaeth yn denantiaeth gyfnodol (yn treiglo o fis i fis), dylai’r cytundeb bennu pa mor aml y bydd y rhent yn cael ei adolygu. Gall y ddau barti gytuno i gynyddu’r rhent ar gyfer tenantiaeth gyfnodol ar unrhyw adeg. Dylid cadarnhau’r cynnydd yn ysgrifenedig. Dylech gynnwys cymal yn y cytundeb sy’n caniatáu i’r rhent gynyddu bob blwyddyn. Fel arfer, ni all landlordiaid gynyddu’r rhent fwy nag unwaith y flwyddyn oni bai fod y tenant yn cytuno.

Cynlluniau Diogelu Blaendaliadau

Ers mis Ebrill 2007, rhaid i landlordiaid ddiogelu blaendaliadau’u tenantiaid gan ddefnyddio cynllun diogelu blaendaliadau tenantiaeth, a hynny os ydynt wedi gosod yr eiddo o dan denantiaeth fyrddaliol sicr. Rhaid i unrhyw denantiaeth fyrddaliol sicr a gychwynnodd cyn 6 Ebrill 2007 ond sydd wedi’i hadnewyddu drwy gyfrwng cytundeb tenantiaeth newydd ers y dyddiad hwnnw gydymffurfio â’r ddeddfwriaeth hefyd a rhaid diogelu swm y blaendal gwreiddiol.

Mae cynlluniau diogelu blaendaliadau’n sicrhau bod yr arian a delir gan denantiaid (ar ffurf blaendaliadau) yn cael ei gadw’n ddiogel. Mae’r cynlluniau’n gwarantu y bydd tenantiaid yn cael eu blaendaliadau’n ôl ar ddiwedd y denantiaeth, ar yr amod eu bod wedi bodloni telerau’r cytundeb tenantiaeth ac nad ydynt wedi difrodi’r eiddo.

Os nad yw’r amodau hyn yn berthnasol – er enghraifft, oherwydd eich bod yn byw yn yr eiddo gyda’ch tenant – nid oes rhaid diogelu’r blaendal. Serch hynny, mae’n dal i fod yn beth da i’w wneud.

Rhaid i landlordiaid neu asiantau ddefnyddio un o’r tri chynllun diogelu blaendaliadau cymeradwy i ddiogelu blaendaliadau’r tenantiaid os yw’r amodau hyn yn berthnasol. Os byddant yn defnyddio unrhyw gynllun arall, ni fydd y gyfraith yn diogelu’r blaendaliadau. Y tri chynllun cymeradwy yw:

Dylech roi manylion y cynllun yr ydych chi’n ei ddefnyddio i’r tenant. Dylai’r landlord roi manylion i’r tenant cyn pen 14 diwrnod ar ôl iddo dalu’r blaendal, gan gynnwys:

  • Manylion cyswllt y landlord neu’r asiant gosod tai
  • Manylion cyswllt y cynllun diogelu blaendal perthnasol
  • Gwybodaeth am sut i wneud cais i gael y blaendal yn ôl ar ddiwedd y denantiaeth
  • Manylion am yr hyn y gall y tenantiaid ei wneud os bydd anghydfod yn codi ynghylch y blaendal

Os na chaiff y blaendal ei ddiogelu gan un o’r tri chynllun cymeradwy, gall y tenant eich dwyn gerbron y llys a gall fod rhaid i chi dalu’r blaendal a swm sy’n gyfwerth â thair gwaith swm y blaendal. Ni fydd modd i chi chwaith geisio adennill meddiant o’ch eiddo drwy ddefnyddio hysbysiad safonol ‘Adran 21’.

Mae’r cynlluniau hyn:

  • yn annog landlordiaid a thenantiaid i lunio cytundebau tenantiaeth clir
  • yn darparu gwasanaeth am ddim i ddatrys unrhyw anghydfod

Os bydd y tenant yn ei chael hi’n anodd darparu’r bond, gallwch roi gwybod i’r tenant am y Cynllun Gwarantu Bondiau sy’n rhoi gwarant (tystysgrif bond anariannol) i’r landlord ac sy’n rhoi cyngor i landlordiaid a thenantiaid.